Battleship Potemkin
"Shoulder to shoulder. The land is ours. Tomorrow is ours."
Battleship Potemkin ya da orijinal adıyla Bronenosets Potyomkin sinema tarihinin kuşkusuz en önemli yapıtlarından biri. Birçok eleştirmen tarafından "sinemanın başlangıcı" olarak anılan yapım usta yönetmen Sergei Eisenstein'ın en bilindik ve birçoklarına göre en iyi filmi. 1958'de Belçika Kraliyet Sinematek'inin çoğunluğu yönetmen olan yüz kişinin katılımıyla "tüm zamanların en iyi filmi" seçilen yapımın, üstünden neredeyse 100 yıl geçmesine rağmen neden hâlâ "eskimiş" veya "modası geçmiş" bir film olarak nitelendirilmediğini anlamak zor değil. Battleship Potemkin gerçekten zamansız bir film, 2021'de izlendiğinde 96 yıl önceki kadar etkileyemeyeceği kesin ama sinema tarihine biraz hakim birisi Battleship Potemkin'in zamanının çok ötesinde bir film olduğunu rahatlıkla anlayacaktır. Film, 1905'te gerçekleşen bir olayı anlatıyor. Çarlık rejiminin kendilerine yaptığı baskı sonucunda ayaklanan Potemkin mürettebatının isyanının anlatıldığı film aslında bu olayın anlatılması için devlet tarafından sipariş edilmiş bir yapım. Ancak Eisenstein'ın zamanın çok ötesinde teknikleriyle beraber film basit bir propaganda filminden çok daha fazlası hâline geliyor.
Sinematografisiyle sinemada devrim yapan filmin en dikkat çeken yönüyse kesinlikle kurgusu. Sergei Eisenstein daha önce görülmemiş bir kurgu yöntemiyle olağanüstü bir iş ortaya koymuş ve bir sinema devrimine imza atmış. Kendisine neden "Father of Montage" dendiğini anlamak güç değil. Yalnızca kurgu anlamında yenilikçi bir yapım değil Battleship Potemkin, kurgudan başka birçok farklı alanda ilklere imza atmış Sergei Eisenstein. Gerek tekrar ede çekimler, gerekse yakın planın bu derece iyi kullanılması olsun neredeyse her anlamda yenilikçi bir iş. Oyunculuklar da zamanının ötesinde. Ünlü merdiven sahnesindeki figüranlar dahi çok profesyonel. Ayrıca bir sessiz filmin en önemli ögelerinden olan müzikler çok çok iyiydi. Filmin havasını harika yansıtıyor her bir beste.
Battleship Potemkin bir başyapıt. Günümüz filmlerinin atalarından biri. Çekiminden yaklaşık yüz yıl sonra bile kendini izlettirebilen bir yapım. Tabii izleyenler ne kadar sever orası ayrı ancak eğer sinema tarihine ve filmin çekildiği döneme az da olsa hakimseniz filmin teknik yanından etkilenmemek mümkün değil. O dönemin sineması hakkında oldukça az bilgi sahibi olsam da sinematografisi ve kurgusuyla beni kendine hayran bırakmayı başardı Battleship Potemkin.